CRITA CEKAK

 A.  PANGERTOSAN CRITA CEKAK

Cerkak iku cekakan saka crita cekak. Diarani crita cekak amarga critane pancen cekak. Ora mung marga wujude kang cerkak ( 2-5 kaca ) , nanging crita utawa lakon kang diandharake ya cekak. Umume wektu kang dibutuhake kanggo moco cerkak iku mung sedhela wae

 B.   MACA  LAN NANGGAPI ISINE CRITA CEKAK LAN NITENI PERANGANE

Crita cekak iku karangan utawa riptan kang sumbere bisa saka kanyatan trus dibumboni , bisa uga murni saka kayalan utawa rekane pangripta / pengarange wae. Sanajan mangkono , perangan-perangan kang mbangun wutuhe crita cekak adhakane padha. Perangan-perangan kang mbangun wutuhe crita iku diarani unsur instrinsik, yaiku :

1.    Tema kang nyangkup underane prekara kang dirembug kang dadi sumbere konflik.

2.    Paraga ( tokoh ) lan watake paraga ( penokohan ). Tokoh lan penokohan iku geayutan karo sapa wae kang dicritakake ing cerkak iku genep karo watake , kayat : sabar , wicaksana , galak , judhes , lan sapanunggale

3.    Alur/plot yaiku , yaiku gegayutan karo kepiye lakune alure lumrah/normal/maju utawa alur mundur.

4.    Point of view , kepiya pangriptane anggone nyeritakake

5.    Seting , kapang lan papan kedadeane crita kasebut

6.    Amanat , wulangan utawa tuntunan kang ditujokake marang pamaca

 C.   NEMOKAKE TUNTUNAN ING TEKS CRITA CEKAK

amanat iku wujude gagasan utawa gagasane pangripta/pangarang kang diajap bisa ditemokake dening para kang maca. Amanat-amanat iku biasane gegayutan karo niyat utawa pitutur becik , upamane bab katresnan kalebu tresna marang sasamane, tresna bangsa , tresna budaya , lan sapanunggale. Saliyane iku amanat uga ana kang gegayutan karo pangibadah utawa ketuhanan (religius) , setya marang negara (patriotisme) , pendidikan , kabudayaan lan sapanunggale

 D.  NULIS SINOPSIS CRTIA CEKAK NGGUNAKAKE RAGAM BASA KANG JUMBUH

Sinospsi iku ringkesan isine crita , kalebu crita cekak. Urutan lan basane sinopsis ora kudu padha karo basa ing crita. Sing baku, nalika nulis sinopsis paraga , watak , wose (intine) , crita ora kena bedo karo sumbere , yaiku crita kang digawe sinopsis. Nadyan mengkono , urutan anggone nulis sinopsis ora kudu padha karo urutan ing crita iku. Gampange rembug , sinopsis iku padha nyritakake maneh nganggo basamu dhewe.

 E.   NALITI SINOPSIS CRITA CEKAK GEGAYUTAN KARO JUMBUHE KONTEKS LAN PRANATAN

Naliti sinopsis ing kene mengku karep, kanca padha bebarengan bijen-bijenan sinopsis garapane. Kegiyatan kaya ngene iki umume diarani njlimeti utawa menyuting. Ing kegiatan njlimeti iki kang /disunting bisa aksarane , rutute ukara , utawa tandha wacane. Perkara telu iku mau upamaa ana kang keliru ya dibenerake perangan kang kurang ditambahi , lan perangan kang keladuk ya kudu disuda. Isine crita ora perlu dibenerkake , amarga iku hake panganggit/pengarang kang sipate merdika (bebas) mekarake gagasan. Kemrdikan sajrone ngudhal gagasan iku , ing jagade kasusastran diarani lisensia poetika

 F.    TULADHANE CRITA CEKAK

Lingkungan Resik.

           Adzan subuh wis muni, lan aku langsung tangi. Sakwise shalat subuh, aku banjur ganti klambi lan lanjut olahraga esuk. Mau mbengi ning desaku udan deres banget, mula esuk iki udarane katon adem nangin nentremake ati, ditambah ora ono polusi udara, nambah atiku saya bungah.

           Saklawise olahraga, jam 6 esuk aku banjur bali. Amarga dina iki dina minggu, aku lan kanca-kancaku banjur pit-pitan ngubengi kota. Rutinitas ing kotaku saben dina minggu  mesti ana dina bebas kendaraan bermotor, namung pit lan kendaraan anti bermotor sing oleh digunakake. Rutinitas iki nduweni tujuan kanggo ngirangi polusi udara sing iso ndatangake penyakit.

           Jam 8 esuk aku lan kanca-kancaku banjur bali. Ora sengaja ing dalan weruh bapak-bapak lagi kerja baktu ngresiki desa, aku lan kanca-kancaku banjur melu tetulung kerja bakti ngresiki sampah sing nyumbat selokan. Sakliyane iku, kerja bakti dina minggu iki kaliyan nandur wit-witan ijo, supaya ndesaku tambah katon ijo royo, ora keno banjir, lan tambah asri.

Sumber :

Gegaran Nyinau Basa Jawa 1 Kelas X SMA/SMK/MA

https://brainly.co.id/tugas/2651493

- MATUR NUWUN -